Yarasa uçurtma planı

Uzun süredir böyle bir uçurtma yapmayı düşünüyordum. Batman logosunu çok severim ve uçurtma yapmaya çok uygun. Bugün google sketchup ile bu plan üzerinde çalıştım. En kısa zamanda uygulamaya çalışacağım. Genişliği 3 metre olacak. Uçurtmayı arkaya doğru gerdirmek için ortaya 120 derecelik bağlantı parçası kullanmayı düşünüyorum.

Çıta yerleşimi ve genel uçurtma yapısı için farklı tasarımlar var.

Yarasa uçurtma tasarım alternatifleri şöyle gelişiyor:

Kolay bir uçurtma yapmak istedik bugün. Elimde ince çıtalar vardı. Bunları yapı marketlerden almıştım. 3 mm. inceliğinde. Bu kadar ince çıta bulamazsanız, 6mm. kalınlığındaki 1 metrelik çıtalarla bir uçurtma yapabilirsiniz. Bizim uçurtmamızın kanat boyu 1 metre. Siz 180 cm.lik yapabilirsiniz. Yapımı kolay, fazla hesap gerektirmez.

Önce masamıza kesim yapabilmek için şu yer döşeme malzemesini serdik. Üzerinde maket bıçağı ile rahatça kesim yapabiliyoruz. Masayı ya da masa örtüsünü kesmeyin sakın. Mukavva da kullanabilirsiniz.

Naylonumuz çöp naylonu. İki kanat genişliği 1 metre ve tam ortadan yükseklik 50 cm. olarak ayarlıyoruz.

Yanları kesiyoruz.

Delta çıtaları kanatlara bantlamak için biz kağıt bant kullandık. Siz normal bir bant kullanabilirsiniz.

Çıtamız ince olduğu için çıtayı önce banta yapıştırdık.

Sonra kanada yapıştırdık. Aman dikkat buradaki çıta tepeye kadar çıkmıyor. Alt uçtan sıfır başlayıp üstte boşluk kalıyor. Çıta uzunluğunu 55 cm. den kestik. Buradaki ölçüler göz kararı oldu. Bir plana uymadık.

İki kanada da çıtaları yapıştırdık. Çıtaların tepeye kadar gelmediğine tekrar dikkat edin.

Ortaya da çıtayı yapıştırıyoruz.

Fazlalıkları kesiyoruz.

Yatay gerdirme çıtasını yapıştırıyoruz.

Sizin yaptığınız uçurtma daha büyükse sökülüp, takılabilir yapmanız daha iyi olabilir. Nasıl bir sistem olacağını siz çözmelisiniz. Ama sökülür çıta olursa uçurtmanızı katlayıp bir kenarda hiç yer kaplamadan saklayabilirsiniz.

İkinci kısımda uçurtmanın denge – dümen parçasını anlatacağız.

Mini Fled Uçurtma

Fled uçurtmayı nihayet bugün test ettim. Çok az rüzgar vardı ve güzel uçtu. Sağa doğru çekiyor. Uçurtma düzgün uçsun diye arkaya gerdirme yaptık. Çıta bu kadar kısa boyda düzgün bir şekilde gerdirilemedi. Köşegen açıda burulma yaptı. Bu da uçurtmanın uçuşunu biraz etkiliyor. Az rüzgarda hiç sorun çıkmadı. Biraz ipe fazla asılınca sağa yatıyordu. Kuyruk boyunu arttırmakla bu dert çözülür. Sonuç olarak memnuniyet vericiydi. Bu uçurtma yapılır.

Uçurtma ile balık tutma

Sanırım fazla açıklamaya gerek yok. Şekilde görüldüğü gibi oltanızın ucuna bir uçurtma bağlıyorsunuz ve oltanın açığa gitmesini sağlıyorsunuz. Hepsi bundan ibaret. Rast gele.

Bu bölümde uçurtmanın denge iplerini bağlıyoruz ve kuyruklarını ekliyoruz.

Büyük bir yorgan iğnesi, hatta çuvaldız ile kalın makara ipliği kullanıyoruz. Bir önceki bölümde keel uçlarına bantla güçlendirme yapmıştık. Aksi halde ince makara ipi naylonu kolayca yırtabilir. İpimizi iğne ile bu bantlı uçlardan geçiriyoruz ve düğümlüyoruz. İki keel ucu arasında 80 cm. kadar ip bırakabilirsiniz. Yani her bir keel için 40′ar cm.

Kuyruk için naylonumuzu bir kaç kere katlıyoruz ve maket bıçağı ile dilimler halinde kesiyoruz. Her bir dilim silindirik olarak çıkacaktır. Bu silindirik bantı kesip düz bir şerit haline getirin. Şeritleri uçurtmanın altına çıtaların hizasından bantlayın. Eğer kullandığınız torba küçükse kuyruk boyu yetmeyeceğinden daha fazla dilim kesin ve arka arkaya bantlayın.

Uçurtmanın orjinal planında konik kova şekilli kuyruk önerilmiş. Biz şerit kuyruk hazırladık. Eğer yeterli sürtünmeyi sağlamazsa kuyruğu arttırmak gerekecektir. Bunu deneyerek bulacağız.

5. bölümde uçurtmanın daha iyi uçması için yatay çıtayı iple arkaya biraz gerdireceğiz. Son olarak denge ipine ana ipimizi bağlayıp uçuracağız.

Bu bölümde keel’ı kesiyoruz. Keel yine 2 kat olan naylonun üzerinden çiziliyor ve kesiliyor. Daha sonra bu 2 katı açıyoruz ve ikiye ayırıyoruz. Küçük görsellere tıklayarak büyük görselleri inceleyin.

İki keel gövdeye bantlanınca uçurtma gövdesi tamamlanmış oluyor.

Bir sonraki aşamada denge iplerini keel’ların uçlarına bağlayacağız. İpler naylonu yırtmasın diye uç kısımları iki taraftan uzunca bir bantla bantlayın. Detaylıca görmek için yine yukarıdaki küçük görselleri tıklayarak büyütün.

Gövde tamamlandı.

Bir sonraki bölümde kuyrukları ve denge ipini bağlayacağız.

Uçurtmanın gövdesini yani yelkeni kesmiştik. Bu bölümde çıtaları yerleştiriyoruz. Çıtalarımız 4 mm. kalınlığında. Yapı marketlere bakabilirsiniz. Bulunduğunuz yerde yapı market yoksa ince kamış bulmaya çalışın. Çöp şiş için kullanılan bambu şişler satılıyor marketlerde. Boyları yetmeyecektir. Fakat 2 şişi birbirine bantlayarak boyunu uzatabilirsiniz.

Çıta yerleşimi basit. Yelkeni yere yaydıktan sonra çıtaları üzerine koyuyor ve kesiyoruz. Çıtaları bantla uçurtma yelkenine bantlıyoruz. Özellikle çıtanın uç kısımlarının bantla kapanacak şekilde bantlanması iyi olur.

Uçurtmanın keel denilen dümen bölümüne geldik. Keel uçurtmayı hem belli bir açıda tutmayı sağlar, hemde karşıdan gelen rüzgara karşı uçurtmanın dik durmasına yardımcı olur. Biraz denge işi de görür. Yukarıdaki küçük görsellerin üzerine tıklayarak büyük görselleri inceleyebilirsiniz. Planda işaretli olan çizgileri yine çiziyoruz.

3. bölümde keelları bantlıyoruz.

Bu bağlantıdaki 50 cm.’e küçültülmüş fled uçurtmayı yapmaya karar verdim.

Yelken malzemesi çöp torbası. Battal boy çöp torbası kullandım. Defter kaplama naylonu ya da büyük alışveriş poşeti iş görür. İsterseniz kağıttan da yapabilirsiniz.

Uçurtma yelkeni için naylon

Çöp torbasının dip kısmı üst üste katlı durumda. Torbayı düzgün serebilmek için dibini kesmem gerekiyor. Alışveriş poşetlerinin de bidini kesmek gerekebilir.

Çöp torbasının dibini kesiyoruz.

Şimdi plana bir göz atmak için tıklayın.

Gövdeyi yapmak üzere naylonu yere seriyorum. Naylonun altı kesildi ve torba silindirik halde. Yani naylon iki kat olarak yere serilmiş oldu.

uçurtma gövdesinin yatay ölçüsü

Planda sarı alan olarak görülen düz kısımla başlıyoruz. Sarı alanın yatay genişliği 18 cm. Naylonumuz ikiye katlı olduğu için yarısı yani 9 cm. işaretliyoruz.

Alt taraf ölçüm

Alt tarafta da 9 cm. işaretliyoruz.

Uçurtma gövdesinin dikey ölçüsü

Sarı alanın dikey ölçüsü 37 cm. bunu da işaretliyoruz.

Gövdenin düz kısmı

9 cm.’e 37 cm. lik çizim. Kesip açınca 18 x 37 cm. olacak.

Kanat genişlik ölçüsü

Şimdi mavi kanat bölümünü ekliyoruz çizime. Az önce çizdiğimiz 9 cm.’in bitiminden itibaren (sarı alanın sonu) 16 cm. işaretliyoruz.

Kanat ucunun tepeye olan ölçüsü

Tepeden aşağıya 11 cm. kanat ucunun geleceği noktayı işaretliyoruz.

Kanadı çiziyoruz

En alttan yeşil çizgiye kadar olan alan sarı alan ve 16 cm.lik eki çizdik. 11 cm. kanat ucu ile tepe arasını işaretledik. Şimdi kanadı çiziyoruz.

2 kat halinde kesilmiş gövde

Gövdeyi kesiyoruz.

Gövdenin açık hali: Uçurtmanın yelkeni

Kestiğimiz çift kat naylonu açınca uçurtmanın yelkeni ortaya çıkmış oluyor. Üstteki oyuk kısım kesilmemiş. Bu şekilde uçurmayı deneyeceğim.

Gövde tamamlandı. Bundan sonra çıtaları yerleştireceğiz. 2. bölüm için tıklayın.

Roller uçurtma, arkaya doğru kanat açısı

Altıgen uçurtmaları iyi biliriz. Türkiye’de çok yaygındır. Kuyruksuz uçmadığını da biliriz. Kuyruk olmayınca uçurtmanın dengesi bozulur ve sürekli dönerek düşer. Bazı uçurtmaların kuyruksuz uçtuğunu görmüşsünüzdür. Kuyruk olmadan dengeyi nasıl sağlarlar? Uçurtmanın dengesini kuyruksuz olarak sağlayabilmek için kanatlar yay şeklinde ya da V şeklinde geriye doğru kıvrılır. V şeklinde geriye doğru açı vermek için arada açılı bir birleştirme parçası vardır. Ya bunun için yapılmış plastik hazır parçalar kullanılır ya da metal bir birleştirme borusu V şeklinde eğilir. Yay şeklinde germe için kanat uçlarına ip bağlanır ve gerdirilir. Sonuç olarak kanatların geriye doğru eğilmesi ya da açılandırılması rüzgarın kanatlardan arkaya kaymasını kolaylaştırır. Eğer sağa doğru kuvvet artarsa sağ kanat geriye kayar ve rüzgarı daha çok kaydırır yani rüzgarın basıncı azalır. Bu sırada diğer kanat rüzgara karşı daha dik açışla bakar ve bu yüzeyde rüzgar basıncı artar. Rüzgar kanatlarda en iyi akacak şekilde terazilenir. Kanatları arkaya gerdirilmiş uçurtmayı kayığa benzetebilirsiniz.

Altıgen uçurtmalar gibi düz uçurtmaları dengede tutmak için kuyruk gerekir. Kuyruğun oluşturduğu direnç – sürtünme uçurtmayı aşağı çeker ve onun sağa, sola hareketlerini kontrol altına alır. Rüzgarın güçlü olduğu durumlarda da kanatları arkaya gerdirilmiş uçurtmaların dengesi bozulmaya başlayabilir ve kuyruğa ihtiyaç duyabilirler. Kuyruk denge olduğu kadar uçurtmayı güzelleştiren bir aksesuardır ve kuyruk yapımına uçurtmanın yapımı kadar özen gösterilmelidir.

Hint savaşçı uçurtmaları - Indian fighter kites

Savaşçı uçurtmaları hiç duymuş muydunuz? Ortadoğu ve uzak doğuda çok yaygın olarak bilinen bir uçurtmadır. Dahası gelenekseldir. Savaşçı (fighter) uçurtmalar doğu ülkelerinde özel günlerde ve bayramlarda uçurulan uçurtmalardır. Savaşçı uçurtmalar havada birbirlerinin ipini kesmeye çalışır. Savaşçılar kuyruksuz uçurtmalardır. Uçurtmanın 2 çıtası vardır. Bir dikey çıta ve yay şeklinde bükülmüş bir de yatay çıtası bulunur. Savaşçı uçurtma kuyruksuz olduğu için dengesizdir. Normal olarak rüzgarda uçmaya bırakırsanız sağa, sola dönüp dururlar. Uçurtma ipini aniden ve hızla çekerseniz yatay çıta arkaya doğru esner ve uçurtma düz uçuş yapar. Savaşçıların uçurma mantığı budur. Onları serbest bırakınca dönüş yapar, gitmesini istediğiniz yöne geldiğinde ipine asılırsınız ve uçurtma o yönde ok gibi fırlar. İpini çok hızlı çekmeye devam ettiğiniz sürece hızla düz bir şekilde yol alır. Bu uçuş yöntemiyle uçurtmalar birbirlerine saldırır ve iplerini kesmeye çalışırlar. İlk olarak arkadaşımın bana verdiği uçurtmayı uçurmayı pek becerememiştim. Fakat Ahmedabad’da uçurtmanın nasıl uçurulduğunu görünce savaşçı uçurtmalar hakkında fikrim birden değişti. Bu uçurtmalar gerçekten çok eğlenceli ve heyecanlı uçurtmalar. Uçurmakta pek kolay sayılmaz. Gerçek bir kapışma hissi yaşayabileceğiniz belki de tek uçurtma türüdür.

Hindistan’da Uttarayan şenliklerinde uçurtma uçurarak kutlama yaparlar. Gökyüzünde yüzbinlerce uçurtma uçar. Bütün evlerin çatılarından uçurtma uçurulur. Savaşçı uçurtmaları uçurmak ve diğer uçurtmaların ipini kesmek son derece heyecanlıdır. En güzel ve şaşırtıcı yanı ipi kesen kadar kesileninde mutlu olması ve sevinçle bağırmasıdır. Gökyüzünden uçurtma yağmaya başlar. Kopup yanınıza düşen uçurtmayı alır, ipe bağlar ve tekrar uçurursunuz.

Hindistan’da iplerin yapımı da özeldir. Bugün için günler öncesinden hazırlık yapılır ve renkli ipler hazırlanır. İpler kazıklar arasında gerilir. Canlı pembe renkte macunsu bir boya iplere sürülerek ipler boyanır. İplerin sarıldığı makaralar da özeldir. Uçurtma ipe bağlanır, uçurulur, ip kopar ve yeni bir uçurtma bağlanıp devam edilir. Kenarda çok sayıda uçurtma vardır. Bayram öncesi uçurtma pazarından insanlar düzinelerce uçurtma alırlar. Evlerin çatılarına uçurtmalar dizilir, bolca yiyecek, içecek bulunur. Her evin çatısında sesi sonuna kadar açılmış müzik çalarlar ortalığı müthiş bir gürültüye boğarlar.

Savaşçı uçurtmalar (Hindistan’da patang deniyor.) ince bir kağıttan ve bambudan yapılır. Bambunun esnekliği savaşçı uçurtmalar için çok önemlidir. Tahta bir çıtanın yay şeklinde kıvrılması pek mümkün değildir ve bambu gibi esnek davranamaz. Günümüzde fiber ya da karbon çıtalar kullanılmaktaysa da bambu hala savaşçı uçurtmalar için en iyi malzemedir. Uçurtma için renkli kağıtlar kullanılır ve kağıtları özel şekillerde keserek çoğunlukla geometrik şekillerde süslemeler yapılır. Satılan uçurtmaların çoğu iki ya da üç renkten oluşan basit uçurtmalardır.

Hindistan çevresindeki Afganistan, Pakistan gibi ülkelerde uçurtmalar ve şenlikler benzeşmektedir. Japonya, Kore, Thailand, Kamboçya gibi ülkelerin uçurtmaları da kendi aralarında benzerlikler gösterir. Pek çok doğu ülkesinde olduğu gibi Güney Amerika’da da, özellikle Brezilya’da savaşçı uçurtmalar yaygındır.

Günümüzde bu geleneksel uçurtmaları dünya üzerindeki pek çok uçurtmacı ve uçurtma kulüpleri uçurmaktadır. Özellikle sadece savaşçı uçurtma yapan, uçuran ve savaşçı uçurtma festivalleri düzenleyen özel kulüpler bulunmaktadır.

Savaşçı uçurtmalarla ilgili bir diğer Türkçe yazı

Savaşçı uçurtma yapımı için planlar burada

Pakistan’da savaşçı uçurtmalarla ilgili güzel bir belgesel: